(056) 3815348

Đạo đức nghề nghiệp và uy tín của người làm báo

Thứ năm, 21/06/2018, 07:35 GMT+7

Ðối với bất kỳ ngành nghề nào, vấn đề đạo đức nghề nghiệp cũng phải được đặt lên hàng đầu, bởi đây chính là thước đo giá trị của việc làm nghề chân chính. Với người làm báo, lương tâm và đạo đức nghề nghiệp càng được coi trọng bởi tính lan tỏa và tầm ảnh hưởng của nghề.
 
Sống trong kỷ nguyên bùng nổ thông tin, việc nắm bắt thông tin nhanh chóng, nóng hổi luôn là yếu tố quan trọng hàng đầu của mỗi cơ quan báo chí. Tuy nhiên, không ít nhà báo vì muốn giành giật thông tin mà đã bỏ qua trách nhiệm và lương tâm người làm báo, từ đó làm suy giảm niềm tin yêu của bạn đọc. Và trong xu thế thương mại hóa báo chí, khi mà nhuận bút báo điện tử được tính bằng số lượt xem của bạn đọc, thì việc chạy đua với những thông tin giật gân, câu khách là điều dễ hiểu. Không ít trang báo điện tử của nước ta đang chạy theo xu hướng khai thác tin tức càng rùng rợn, kinh hoàng, lâm li, bi đát càng tốt, miễn sao thu hút được nhiều lượt xem nhưng những vấn đề thời sự nóng bỏng, bức thiết cho người dân cần tiếng nói của nhà báo thì lại “im hơi lặng tiếng”.
Có thể nói, báo chí có một uy thế đặc biệt trong nhiều mối quan hệ xã hội, có nhiều đặc quyền xuất phát từ những đặc thù của nghề nghiệp này. Nhưng làm báo cũng là một nghề nguy hiểm khi phải đối mặt với những nguy cơ bị tấn công, đe dọa, xúc phạm, những áp lực thông tin. Và nghiêm trọng hơn là “những viên đạn đường” đến từ những cuộc thỏa thuận, dàn xếp, mua chuộc… mà nếu nhà báo không giữ được bản lĩnh vững vàng và đạo đức trong sáng thì rất dễ bị gục ngã, đó chính là những “tảng băng chìm” của nghề báo.
Những năm gần đây, hoạt động báo chí ở Việt Nam đã cho thấy nhiều ưu điểm khi tạo được hiệu ứng tích cực, góp phần vào sự phát triển của đời sống xã hội. Qua báo chí, nhiều tấm gương tốt được biểu dương, nhiều vụ việc tiêu cực được phơi bày, nhiều vấn đề bức xúc được giải quyết… Tuy nhiên, cùng với các thành tựu, vẫn còn một số sai phạm trong hoạt động báo chí tồn tại với biểu hiện, dạng thức khác nhau, và đáng nói là theo thống kê của Bộ Thông tin và Truyền thông, các vi phạm chủ yếu liên quan tới đạo đức nghề nghiệp của người làm báo, thể hiện qua việc thông tin sai sự thật. Hiện tượng một số báo, trang tin điện tử đăng thông tin giật gân, câu khách, không đúng sự thật qua cách rút tít theo lối “treo đầu dê bán thịt chó”... Thậm chí, một số bài báo còn cố tình đăng tải thông tin mê tín dị đoan, lẫn lộn hư thực gây hoang mang trong người đọc, tạo hiệu ứng không tốt trong dư luận xã hội. Chưa kể thời gian qua, trong sinh hoạt báo chí còn có hiện tượng một số nhà báo cố tình vi phạm tính chân thực, khách quan để trục lợi, như: lợi dụng danh nghĩa nhà báo tống tiền doanh nghiệp, đơn vị, cá nhân; viết bài tâng bốc, quảng cáo (có cả quảng cáo không đúng sự thật).
 
 
Hội nghị công bố quyết định thành lập Chi hội Nhà báo thường trú tại Bình Định.
Ảnh: L.H
 
 
Thiết nghĩ, bổn phận của người làm báo là phải tiếp cận sự việc một cách khách quan. Song việc tiếp cận và khai thác thông tin như thế nào lại phụ thuộc vào năng lực, mà trước hết là lương tâm, trách nhiệm của mỗi nhà báo. Cái “tâm” và “tầm” của người làm báo sẽ thể hiện qua cách thức lựa chọn thông tin, thái độ, góc nhìn trước một sự việc. Trước khi đưa ra thông tin, báo chí phải cân nhắc đến cả tính hiệu quả cũng như sự tác động của thông tin tới công chúng, từ đó lựa chọn cách thức khai thác cho phù hợp. Thậm chí, dù là phản ánh tiêu cực thì thông tin báo chí cũng phải chọn hướng tiếp cận để tạo ra hiệu ứng tích cực, mang tính nhân văn với xã hội. “Phê bình” là để chỉ ra cái sai giúp nhau tiến bộ chứ không phải là để vùi dập, triệt tiêu như kiểu một số báo hiện nay. Tính nhân văn của báo chí chính là ở chỗ đó.
Trong cuộc chạy đua thông tin hiện nay, báo chí muốn tồn tại và phát huy hiệu quả phải xây dựng được niềm tin với công chúng. Muốn như vậy phải siết chặt lại hệ thống báo chí, cũng như quản lý hoạt động báo chí. Nếu không muốn để “con sâu làm rầu nồi canh”, thì công tác thanh lọc, giám sát, thanh tra và xử lý vi phạm trong lĩnh vực báo chí phải được làm triệt để, loại bỏ hoàn toàn những sản phẩm làm ảnh hưởng tới chất lượng chung của nền báo chí nước nhà.
Đặc biệt, mỗi nhà báo cần phải có “trái tim nóng, cái đầu lạnh, ngòi bút sạch” để luôn giữ được cái tâm trong sáng, không vượt qua lằn ranh mong manh giữa đạo đức hành nghề và sự cám dỗ, để có kịp thời phát hiện, có dũng khí để phê phán cái xấu, cái sai, bảo vệ cái tốt, công lý, lẽ phải, góp phần vào sự nghiệp xây dựng và phát triển đất nước, phát triển con người. Điều đó góp phần neo giữ niềm tin của bạn đọc đối với mỗi nhà báo nói riêng và thương hiệu của từng cơ quan báo chí nói chung bởi “tài sản lớn nhất của một tờ báo chính là lòng tin của bạn đọc”.
Hiệu quả của công việc và uy tín của mỗi người làm báo luôn luôn phụ thuộc vào sự kết hợp hài hòa giữa trình độ nghề nghiệp, đạo đức nghề nghiệp, sự say mê nghề nghiệp và khả năng thâm nhập cuộc sống. Để sự thật luôn được lên tiếng, để đem những điều tốt đẹp đến với bạn đọc,… thì sự tự nhận thức, lòng khát khao hướng đến những giá trị nghề nghiệp đích thực và cống hiến những gì tốt đẹp nhất mình có được luôn phải là nhu cầu tự thân của người làm báo và vì thế, việc tu dưỡng, rèn luyện theo 10 điều quy định đạo đức nghề nghiệp của người làm báo Việt Nam là hết sức quan trọng. Hy vọng 10 điều quy định đạo đức nghề nghiệp của người làm báo Việt Nam trở thành yếu tố cấu thành nên phẩm cách của mỗi hội viên Hội Nhà báo Việt Nam.                          
Bảo Hân
 

Người viết : Theo Tạp chí Người làm báo Bình Định


Viết đánh giá



 Ẩn email của tôi
Bộ gõ : Off Telex VNI
Mã bảo vệ :  
 

Giới hạn tin theo ngày :   từ   đến

HỖ TRỢ TRỰC TUYẾN

HOTLINE :
(056) 3815348

Lễ Kỷ niệm 93 năm Ngày Báo chí cách mạng Việt Nam


BDO- Lãnh đạo tỉnh thăm các cơ quan báo chí


Lãnh đạo tỉnh thăm các cơ quan báo chí nhân Kỷ niệm 93 năm Ngày Báo chí cách mạng Việt Nam


Video khác :